Czym jest pomoc społeczna?

  • Drukuj zawartość bieżącej strony
  • Zapisz tekst bieżącej strony do PDF

Wnioski o przyznanie pomocy społecznej i zasiłku rodzinnego.

POMOC SPOŁECZNA

Czym jest

Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa.

Nadrzędnym celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin, które znalazły się w trudnych sytuacjach życiowych oraz zapobieganie takim sytuacjom.

Pomoc społeczna kierowana jest w szczególności do osób i rodzin bez dochodów lub o bardzo niskich dochodach, osób niepełnosprawnych, dotkniętych przemocą w rodzinie czy wykluczonych społecznie, a także bezdomnych.
Pomoc społeczna ma wspierać je w usamodzielnieniu się oraz integracji ze środowiskiem.

W ramach pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca świadczenia, wykonuje pracę socjalną, prowadzi instytucje i ośrodki pomocy społecznej, ocenia i analizuje zjawiska skutkujące sytuacjami wymagającymi wsparcia oraz rozwija nowe formy pomocy.

Pomoc społeczną prowadzą instytucje administracji rządowej i samorządowej we współpracy z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem katolickim, innymi Kościołami i związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi.   

Prawo do pomocy społecznej przysługuje nie tylko obywatelom polskim, ale też cudzoziemcom, których miejscem zamieszkania jest Polska oraz przebywającym na jej terytorium.

Prawo do pomocy społecznej przysługuje osobom i rodzinom o dochodach nie przekraczających miesięcznie:

542 zł – w przypadku osoby samotnie prowadzącej gospodarstwo domowe,

456 zł – w przypadku osoby w rodzinie.

Powyższe kryteria dochodowe obowiązują od 1 października 2012 r. 

Świadczenia pomocy społecznej udzielane są na wniosek samej osoby zainteresowanej, jej przedstawiciela ustawowego (np. w przypadku dziecka -  jego rodziców lub opiekunów prawnych) lub innej osoby. Natomiast w niektórych przypadkach, zwłaszcza w stosunku do osób, które nie mają świadomości swoich praw, pomoc społeczna udzielana jest z urzędu.

Podstawą do wydania decyzji o przyznaniu lub odmowie pomocy jest rodzinny wywiad środowiskowy, przeprowadzony z Państwem przez pracownika socjalnego.

Od każdej decyzji możecie się Państwo odwołać. 

Kryteria przyznawania świadczeń

Prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobom i rodzinom o dochodach nie przekraczających miesięcznie:

  • 542 zł  – w przypadku osoby samotnie prowadzącej gospodarstwo domowe,
  • 456 zł w przeliczeniu na osobę – w przypadku osoby w rodzinie.

Powyższe kryteria dochodowe obowiązują od 1 października 2012 r. 

Dla rolników dla celów wyliczenia kryterium dochodowego przyjmuje się dochód:

  • 250 zł z 1 ha przeliczeniowego. 

WAŻNE:

Dochód to suma miesięcznych przychodów wszystkich członków Państwa rodziny uzyskiwanych ze wszystkich źródeł i z każdego tytułu. 

Przy ustalaniu uprawnień do świadczeń z pomocy społecznej brany jest pod uwagę dochód osoby lub rodziny z miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku (natomiast w przypadku utraty dochodu np. w związku z utratą pracy czy prawa do świadczenia – z miesiąca, w którym wniosek został złożony), pomniejszony o podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. 

Informacje ważne dla tych z Państwa, którzy prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną: podatkiem dochodowym od osób fizycznych:

Dochód w tym przypadku oznacza przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej pomniejszony

o jego koszty uzyskania, podatek należny, składki na ubezpieczenie zdrowotne, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu związane z prowadzeniem tej działalności oraz odliczone od dochodu.

 zryczałtowanym podatkiem dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne:

Dochód w tym przypadku oznacza kwotę zadeklarowaną w oświadczeniu osoby prowadzącej działalność.

Wysokość dochodu w takiej sytuacji określa się na podstawie zaświadczenia wydanego przez naczelnika urzędu skarbowego, właściwego dla Państwa miejsca zamieszkania, zawierającego informację o formie opodatkowania oraz na podstawie dowodu opłacenia składek w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. 

Jak się ubiegać o świadczenia 

Wszystkie świadczenia pomocy społecznej udzielane są na wniosek samej osoby zainteresowanej, jej przedstawiciela ustawowego (np. w przypadku dziecka -  jego rodziców albo opiekunów prawnych) lub innej osoby. 

W niektórych przypadkach, zwłaszcza w stosunku do osób, które nie mają świadomości swoich praw, pomoc społeczna udzielana jest z urzędu. 

Jeśli osoba potrzebująca wsparcia sama nie zgłosi się z wnioskiem o pomoc, ale zachodzi konieczność udzielenia takiej pomocy, pracownik socjalny może wszcząć postępowanie z urzędu. W takiej sytuacji jednak, w trakcie prowadzonego postępowania, musi on uzyskać zgodę osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego na udzielenie pomocy.    

Tryb przyznania świadczeń z pomocy społeczne: 

  1. Zgłoszenie wniosku o udzielenie pomocy..

Z wnioskiem można zgłosić się również osobiście, telefonicznie lub pisemnie do ośrodka pomocy społecznej w miejscu zamieszkania.

W sytuacjach szczególnych lub w sprawach niecierpiących zwłoki pomoc uzyskać można także w miejscu aktualnego pobytu. 

W przypadku składania wniosku tradycyjną drogą nie ma ściśle  określonego przepisami druku podania o pomoc, jednakże powinno  ono zawierać pewne elementy, takie jak:

  • datę i miejsce sporządzenia wniosku,
  • imię i nazwisko oraz adres wnioskodawcy,
  • nazwę i adres ośrodka pomocy społecznej, do którego skierowany jest wniosek,
  • wyjaśnienie jakiej formy pomocy się oczekuje i w jakim zakresie bądź też podanie informacji o występującym problemie,
  • podpis osoby składającej wniosek. 

Do wniosku należy dołączyć kserokopię dokumentów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, np. zaświadczenia o wysokości wynagrodzenia za pracę, emerytury, orzeczenia o niepełnosprawności. 

  1. Sporządzenie wywiadu środowiskowego i planu pomocy. 

Podstawą udzielenia pomocy jest przeprowadzenie przez pracownika socjalnego wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania osoby ubiegającej się o pomoc, a w sprawach pilnych – w jej miejscu pobytu.

Wywiad środowiskowy przeprowadzany jest w ciągu 14 dni od daty wszczęcia postępowania, a w sprawach wymagających szybkiego udzielenia pomocy – w terminie 2 dni.

Celem przeprowadzenia wywiadu środowiskowego jest rozeznanie sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób i rodzin ubiegających się o pomoc, a także ustalenie planu pomocy. 

WAŻNE:

Brak zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego jest równoznaczny z rezygnacją z pomocy społecznej.

Ponieważ w świetle ustawy o pomocy społecznej przez rodzinę rozumie się osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące, pracownik socjalny zbiera informację dotyczące wszystkich tych osób, a nie tylko osoby, która wystąpiła z wnioskiem o pomoc. 

  1. Rozpatrzenie podania oraz wydanie decyzji. 

Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej rozpatruje złożone podania w oparciu o sporządzony przez pracownika społecznego wywiad środowiskowy oraz dołączone dokumenty.

 Decyzja wydawana jest zawsze w formie pisemnej, w terminie do 30 dni od dnia złożenia wniosku. 

W przypadku, gdy osoba ubiegająca się o pomoc nie zgadza się z treścią decyzji, może złożyć odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku.

Odwołanie takie należy złożyć w naszym ośrodku w terminie do 14 dni od daty doręczenia decyzji. 

  1. Realizacja świadczenia. 

Świadczenia finansowe są wypłacane w kasie Banku Spółdzielczego w Lubichowie  lub przekazywane na konto bankowe wskazane przez osobę ubiegającą się o pomoc. 

O szczegółach realizacji świadczeń niefinansowych osoby ubiegające się są informowane w decyzji. 

Formy pomocy 

Zasiłek stały - to świadczenie pieniężne dla osób o niskich dochodach, które są niezdolne do pracy z powodu wieku lub w ogóle są niezdolne do pracy. 

Zasiłek okresowy - to świadczenie pieniężne przyznawane na określony czas osobom i rodzinom znajdującym się w trudnych sytuacjach życiowych np. z powodu długotrwałej choroby, niepełnosprawności, czy bezrobocia. 

Zasiłki celowe - to świadczenia jednorazowe przyznawane osobom i rodzinom na zaspokojenie niezbędnych potrzeb, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Ustawa nie określa wysokości zasiłku celowego. Kwota zasiłku ustalana jest z uwzględnieniem sytuacji materialnej wnioskodawcy, celu na jaki zasiłek jest przyznany oraz możliwości finansowych ośrodka.

Specjalny zasiłek celowy - może być przyznany w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe. 

Praca socjalna – prowadzona jest z osobami i rodzinami celem rozwinięcia lub wzmocnienia ich aktywności i samodzielności życiowej oraz na rzecz poprawy funkcjonowania w ich środowisku społecznym.

Praca socjalna świadczona jest bez względu na posiadany dochód.

Praca socjalna może być prowadzona w oparciu o kontrakt socjalny.

Kontrakt jest pisemną umową zawartą z osobą ubiegającą się o pomoc, określającą uprawnienia i zobowiązania, zarówno tej osoby jak i pracownika socjalnego. którzy wspólnie mają działać na rzecz przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej tej osoby lub jej rodziny. 

Pomoc w postaci schronienia, posiłku, odzieży – to pomoc przyznawana osobom i rodzinom, które własnym staraniem nie są w stanie zapewnić sobie schronienia, niezbędnej odzieży oraz posiłku.

Pomoc może zostać przyznana poprzez:

  • przydzielenie miejsca noclegowego w noclegowniach, schroniskach, domach dla bezdomnych i innych miejscach do tego przeznaczonych,
  • przyznanie ubrania, odpowiedniego do indywidualnych potrzeb osoby oraz pory roku,
  • udzielenie pomocy doraźnej lub okresowej w postaci jednego gorącego posiłku dziennie.

Program  rządowy „Pomoc państwa w zakresie dożywiania” na lata 2014-2020.

W ramach programu jest realizowana pomoc:

  • dla dzieci i młodzieży w okresie nauki w szkolnej w formie zakupu posiłków w szkole
  • osobom i rodzinom w formie zasiłku celowego lub świadczenia rzeczowego 

Usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze

usługi opiekuńcze - obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem.

specjalistyczne usługi opiekuńcze - to usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym.

Zakres, okres i miejsce świadczenia tych usług ustala ośrodek pomocy społecznej.

Kierowanie do Domu pomocy społecznej

Dom pomocy społecznej to miejsce zapewniające przebywającym w nim mieszkańcom całodobową opiekę oraz usługi wspomagające i edukacyjne w zakresie i formach wynikających z indywidualnych potrzeb osób.


Organizacja domu pomocy społecznej oraz zakres i poziom świadczonych tam usług uwzględnia stopień fizycznej i psychicznej sprawności jego pensjonariuszy a także ich prawo do wolności, intymności, godności i poczucia bezpieczeństwa.

Ośrodek wydaje decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej. Skierowanie to wraz z dokumentacją przekazuje do prowadzącego dom pomocy społecznej organu gminy lub starosty powiatu, odpowiedzialnych za podjęcie decyzji o umieszczeniu osoby w domu pomocy społecznej.

Ośrodek wydaje również decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej.